Wyżlin większy

©

Antirrhinum majus

Opis

Rodzina: Scrophulariaceae – trędownikowate.

Popularna nazwa Lwia paszcza wzięła się stąd, że po naciśnięciu na gardziel rozchylają się wydęte płatki co przypomina wielką paszczę.

Rośliny mają silnie rozwinięty wiązkowy system korzeniowy. Łodygi, wysokości do 80 cm, są zdrewniałe u podstawy, a liście lancetowate. Kwiaty, osadzone na bardzo krótkich szypułkach, zebrane są w gęste, ulistnione, szczytowe grona.

Odmiany uprawne różnią się wielkością kwiatów, wysokością i pokrojem oraz wczesnością kwitnienia.

Najpopularniejsze są odmiany o kwiatach dużych, zgrupowane w zależności od wysokości w trzech grupach:

Grandiflorum, syn. Maximum (80-100 cm), ze względu na duże, luźne grona, doskonale nadają się na kwiat cięty. Z pośród wielu starych tzw ustalonych odmian, które równią się tym od odmian mieszańcowych, że można je rozmnażać z nasiona należałoby wymienić nasze krajowe ‚Jan’ – ciemnokarminowa, ‚Mandaryn’ -miodowopomarańczowa, ‚Ułan’ – żółta, oraz nowsze odmiany mieszańcowe , jak ‚Domina’ – biała, ‚Romina’ – żółtosłoneczna i ‚Różana’ – ciemnoróżowa.

Nanum Grandiflorum (40-50 cm) uprawiane są głównie jako rośliny rabatowe, a przy okazji tniemy je do wazonów. Z odmian polskich należą tu: Aramis’ – ciemno-karminowa, Atos’ – amarantowo-różowa, ‚Flamingo’ – jasno-karminowa, ‚Portos’ – ceglasto-pomarańczowa i ‚Wenus’ – ceglasto-cielista.

Pumilum (20-25 cm) należące tu odmiany uprawiane są głównie jako rośliny rabatowe i kwiet­nikowe, kwitnące co prawda bardzo obficie, ale znacznie krócej od odmian po­przednich grup. Z polskich warto wymienić ‚Maję’ – ceglasto-żółtą i ‚Ninę’ -czerwoną. Świetnie nadają się do obsadzania pojemni­ków wszelkiego rodzaju.

Wszystkie wymienione odmiany w handlu już coraz trudnej spotkać i jeszcze są sprzedawane jako mieszanki. Ich miejsce zajęły nowsze obficiej kwitnące odmiany mieszańcowe. Mają one jednak swoją zasadniczą wadę – wyrosłe z nich rośliny wytworzą nasiona, które nie powtórzą cech roślin macierzystych. W uprawie produkcyjnej to nie problem bo tam i tak co roku kupuje się materiał nasadzeniowy, ale w uprawie amatorsko ogródkowej jest to już pewne utrudnienie.

Występowanie

Występuje dziko w południowo-zachodniej Europie i krajach śródziemnomorskich i tam jest krótkowieczną byliną.

Wysokość

Gatunek ma około 80 – 90 cm. Natomiast odmiany uprawne od 20 cm do 1 metra.

Termin kwitnienia

Kwitnie od końca czerwca do je­sieni. Odmiany uprawne wchodzą w okres kwitnienia po około 10 tygodniach od siewu.

Kolor kwiatu

U gatunku purpurowo-czerwone, u odmian są białe, żółte, pomarańczowe, różo­we i czerwone w różnych odcieniach, czasem także z inaczej zabarwioną gardzie­lą lub zupełnie pstre.

Stanowisko

Dobrze rosną w miejscach słonecznych i lekko ocienionych.

Wymagania

Wymagają gleby żyznej, piaszczysto-gliniastej, przepuszczalnej, ale dosta­tecznie wilgotnej. Latem w czasie wysokich temperatur i suszy szybko drewnieje i przekwita. Chcąc ograniczyć niekorzystne skutki takiej pogody podlewamy wyżlin. Z korzyścią dla długotrwałości i obfitości kwitnienia będzie stosowanie nawożenia . Najlepiej w jego wypadku będzie się sprawdzało podlewanie nawozem, którym zasilamy pelargonię, petunię czy inne bardzo długo kwitnące rośliny doniczkowe.

Pod koniec pierwszego masowego kwitnienia wycinamy kwiatostany. Wówczas rozwiną się wprawdzie mniejsze kwiatostany na pędach bocznych lecz z racji, że będzie ich kilka na roślinie widok będzie równie ładny. Jeśli uprawiamy odmiany wysokie trzeba je podpierać.

Rozmnażanie

Nasiona wyżlinu są bardzo drobne – w l g znajduje się ich od 5500 do 7000 sztuk. Tak wygląda pod mikroskopem Z tego powodu nie przykrywa się ich podłożem. Wysiew przepro­wadza się w marcu-kwietniu w zimnym inspekcie. Kiełkowanie trwa około 20 dni. Siewki trzeba pikować i jak mają około 10 cm trzeba je uszczyknąć by zachęcić do rozkrzewienia się. W zależności od przebiegu pogody pod koniec kwietnia lub na początku maja rozsadę wy­sadza się na miejsce stałe w rozstawie 20 x 40 cm lub 30 x 40 cm, w zależności od wysokości odmiany. Trzeba wiedzieć że wyżlin bardzo korzystnie reaguje na wczesnowiosenne temperatury. Nie oznacza to jednak, że nie trzeba go chronić przed przymrozkami bo wiosenne chłodne temperatury to nie to samo co temperatury ujemne.

By mieć kwitnący wyżlin od wczesnej wiosny można pod koniec czerwca lub na początku lipca wysiać nasiona najlepiej na rozsadniku lub w doniczce zadołowanej w ocienionym miejscu ogrodu. Około końca sierpnia przepikowujemy rozsadę do doniczek. Kiedy osiągnie około 10 cm uszczykujemy. Na zimę przenosimy w widne lecz zabezpieczone przed mrozem pomieszczenie. Jak się tylko da wiosną wysadzamy rozsadę. Tak przygotowana roślina kwitnie już od maja.

Choroby i szkodniki

Rdza wyżlinu może pojawić się zawsze, ale największe nasilenie obserwuje się w chłodne i deszczowe lata. Chorobę wywołuje grzyb o nazwie Puccinia antirrhini. Na na porażonych liściach, po ich spodniej stronie pojawiają się czekoladowo-brunatne plamy, będące skupieniami zarodni­ków. Już pierwsze plamy powinny skłonić do oprysku fungicydami. W tej chwili jest już kilka bardziej odpornych odmian lecz to raczej rośliny albo przeznaczone do szklarni albo dostępne tylko w zagranicznych internetowych sklepach.

Uwagi

W wazonie wytrzymują około 5-8 dni. Wszystko zależy od naszych starań i temperatury, która im niższa tym dłużej kwiat pozostaje świeży.

 

 

Przypisy


Wykorzystano zdjęcia z następujących stron:

W pojemniku 2 – http://www.hishtil.com/htmls/page_2806.aspx?c0=19418&bsp=18171

Bukiet – http://flowerlifestyle.wordpress.com/tag/arrangement/

Nasiono – http://www.psmicrographs.co.uk/snapdragon–antirrhinum-majus–seed/science-image/80200021

Gatunek – http://www.biopix.dk/Photo.asp?PhotoId=34106

‚Brighton Rock’ – http://em.ca/garden/ann_antirrhinum_majus_brighton.html


Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d blogerów lubi to: